วิธีคำนวณมูลค่าต่อพิบในตลาด Forex: ความรู้พื้นฐานที่เทรดเดอร์ต้องเข้าใจ

การคำนวณมูลค่าต่อพิบ (Pip Value): หัวใจสำคัญของการบริหารความเสี่ยง

ในตลาดฟอเร็กซ์ การเข้าใจ มูลค่าของแต่ละพิบ (Pip Value) เป็นพื้นฐานที่ขาดไม่ได้สำหรับเทรดเดอร์ทุกคน ไม่ว่าคุณจะเทรดระยะสั้นหรือยาว มูลค่าต่อพิบคือกุญแจสำคัญในการคำนวณกำไรขาดทุนอย่างแม่นยำ และที่สำคัญกว่านั้นคือการ กำหนดขนาดออร์เดอร์ (Position Sizing) และ บริหารความเสี่ยง (Risk Management) ให้มีประสิทธิภาพ การไม่เข้าใจค่านี้เปรียบเสมือนการขับรถโดยไม่รู้ความเร็วหรือระยะเบรค!

พิบ (Pip) คืออะไร?

พิบ (Pip – Percentage in Point) คือหน่วยวัดการเปลี่ยนแปลงของราคาสกุลเงินคู่หนึ่ง โดยทั่วไป:

• สำหรับคู่สกุลเงินส่วนใหญ่ (เช่น EUR/USD, GBP/USD): 1 พิบ เท่ากับการเปลี่ยนแปลง 0.0001 ของราคา (ทศนิยมตำแหน่งที่ 4)
• สำหรับคู่สกุลเงินที่เกี่ยวข้องกับเยนญี่ปุ่น (JPY) (เช่น USD/JPY): 1 พิบ เท่ากับการเปลี่ยนแปลง 0.01 ของราคา (ทศนิยมตำแหน่งที่ 2) เนื่องจากค่าเงินเยนมีมูลค่าต่ำกว่าเมื่อเทียบกับสกุลเงินหลักอื่นๆ
• สำหรับคู่สกุลเงินที่เกี่ยวข้องกับบาทไทย (THB) (เช่น USD/THB): 1 พิบ เท่ากับการเปลี่ยนแปลง 0.01 ของราคา (ทศนิยมตำแหน่งที่ 2) เช่นเดียวกันกับ JPY

ตัวอย่าง: หาก EUR/USD เคลื่อนที่จาก 1.0850 ไปเป็น 1.0851 แสดงว่ามีการเคลื่อนไหว 1 พิบ หาก USD/JPY เคลื่อนที่จาก 150.00 ไปเป็น 150.01 ก็คือ 1 พิบ เช่นกัน

สูตรพื้นฐานในการคำนวณมูลค่าต่อพิบ

มูลค่าต่อพิบขึ้นอยู่กับ 3 ปัจจัยหลัก:

1. คู่สกุลเงินที่คุณเทรด
2. ขนาดของออร์เดอร์ (Lot Size)
3. สกุลเงินในบัญชีเทรดของคุณ (Account Currency)

สูตรพื้นฐานที่ใช้กันแพร่หลายสำหรับการคำนวณมูลค่าต่อพิบ เมื่อสกุลเงินอ้างอิง (Quote Currency) ของคู่สกุลเงินตรงกับสกุลเงินในบัญชีของคุณ (เช่น คุณเทรด EUR/USD และบัญชีเป็น USD):

มูลค่าต่อพิบ = (1 Pip / อัตราแลกเปลี่ยนปัจจุบัน) * ขนาดล็อต (หน่วยเป็นหน่วยฐาน)

ตัวอย่างการคำนวณแบบต่างๆ

1. คู่สกุลเงินที่มี USD เป็นสกุลเงินอ้างอิง (Quote Currency) และบัญชีเทรดเป็น USD (เช่น EUR/USD, GBP/USD)

• ขนาดล็อต: 1 ล็อตมาตรฐาน (Standard Lot) = 100,000 หน่วย
• คู่สกุลเงิน: EUR/USD
• ราคาปัจจุบัน: 1.0850
• มูลค่าต่อพิบ: (0.0001 / 1.0850) * 100,000 = (0.000092165) * 100,000 = $9.22 ต่อพิบ
• สรุปง่ายๆ: สำหรับคู่สกุลเงินหลักที่มี USD อยู่ด้านหลัง (Quote Currency) และบัญชีเป็น USD มูลค่าต่อพิบสำหรับ 1 ล็อตมาตรฐานจะอยู่ที่ประมาณ $10 (อาจผันผวนเล็กน้อยตามราคา) สำหรับ 1 มินิล็อต (0.1 ล็อต) จะอยู่ที่ประมาณ $1 และ 1 ไมโครล็อต (0.01 ล็อต) จะอยู่ที่ประมาณ $0.10

2. คู่สกุลเงินที่มี JPY เป็นสกุลเงินอ้างอิง (Quote Currency) และบัญชีเทรดเป็น USD (เช่น USD/JPY)

• ขนาดล็อต: 1 ล็อตมาตรฐาน = 100,000 หน่วย
• คู่สกุลเงิน: USD/JPY
• ราคาปัจจุบัน: 150.00
• มูลค่าต่อพิบ: (0.01 / 150.00) * 100,000 = (0.0000666667) * 100,000 = $6.67 ต่อพิบ
• สังเกต: เนื่องจาก 1 Pip ของ JPY คือ 0.01 (แทนที่จะเป็น 0.0001) และราคา USD/JPY สูงกว่า EUR/USD มาก มูลค่าต่อพิบจึงต่างออกไป

3. คู่สกุลเงิน Cross (ไม่มี USD) และบัญชีเทรดเป็น USD (เช่น EUR/GBP)

การคำนวณซับซ้อนขึ้นเล็กน้อย เนื่องจากต้องแปลงมูลค่าไปยังสกุลเงินบัญชี (USD)

• วิธีที่ 1 (ใช้ GBP/USD):
  • มูลค่าต่อพิบ (ใน Quote Currency – GBP): (0.0001 / อัตรา EUR/GBP ปัจจุบัน) * ขนาดล็อต
  • แปลงเป็น USD: นำมูลค่าที่ได้ (ใน GBP) ไปคูณกับอัตราแลกเปลี่ยน GBP/USD ปัจจุบัน
• วิธีที่ 2 (ใช้ EUR/USD):
  • มูลค่าต่อพิบ (ใน Quote Currency – GBP): (0.0001 / อัตรา EUR/GBP ปัจจุบัน) * ขนาดล็อต
  • แปลงเป็น USD: นำมูลค่าที่ได้ (ใน GBP) ไปหารด้วยอัตราแลกเปลี่ยน USD/GBP ปัจจุบัน (หรือคูณกับ GBP/USD)

ตัวอย่าง (EUR/GBP):

• ราคา EUR/GBP = 0.8600
• ราคา GBP/USD = 1.2500
• ขนาดล็อต: 1 ล็อตมาตรฐาน (100,000)
• มูลค่าต่อพิบใน GBP = (0.0001 / 0.8600) * 100,000 = £11.6279
• แปลงเป็น USD = £11.6279 * 1.2500 = $14.53 ต่อพิบ

4. คู่สกุลเงินที่เกี่ยวข้องกับ THB (เช่น USD/THB) และบัญชีเทรดเป็น THB

• ขนาดล็อต: 1 ล็อตมาตรฐาน = 100,000 หน่วย
• คู่สกุลเงิน: USD/THB
• ราคาปัจจุบัน: 36.50
• มูลค่าต่อพิบ: เนื่องจาก 1 Pip ของ THB คือ 0.01: (0.01 / 36.50) * 100,000 = (0.0002739726) * 100,000 = 27.40 THB ต่อพิบ
• หมายเหตุ: หากบัญชีเทรดเป็นสกุลเงินอื่น (เช่น USD) ต้องแปลงค่า THB ที่ได้ไปเป็นสกุลเงินบัญชีตามอัตราแลกเปลี่ยนที่เกี่ยวข้อง (คล้ายกับกรณี Cross Pair)

ความสำคัญในการบริหารความเสี่ยง

การรู้มูลค่าต่อพิบทำให้คุณสามารถ:

• คำนวณกำไร/ขาดทุนที่แท้จริง: รู้ทันทีว่าการเคลื่อนไหว 10 พิบ ในออร์เดอร์ขนาด 0.2 ล็อต จะให้ผลลัพธ์ทางการเงินเท่าไร
• กำหนดขนาดออร์เดอร์ (Position Sizing) อย่างถูกต้อง: นี่คือหัวใจสำคัญ! ก่อนเปิดออร์เดอร์ คุณต้องตัดสินใจว่าพร้อมจะรับความเสี่ยงกี่บาท (หรือ USD) ต่อการเทรดนั้นๆ สมมติคุณกำหนดว่าต้องการเสี่ยงสูงสุด 500 THB ต่อการเทรด และ Stop Loss อยู่ห่าง 20 พิบจากจุดเข้า คุณจะคำนวณขนาดออร์เดอร์ที่เหมาะสมได้ดังนี้:
  • มูลค่าต่อพิบ (THB) ที่ต้องการ = ความเสี่ยงสูงสุด (THB) / จำนวนพิบของ Stop Loss
  • มูลค่าต่อพิบ (THB) ที่ต้องการ = 500 / 20 = 25 THB ต่อพิบ
  • จากสูตรมูลค่าต่อพิบ USD/THB: (0.01 / ราคา USD/THB) * ขนาดล็อต = 25 THB
  • แทนค่า (สมมติ USD/THB = 36.50): (0.01 / 36.50) * ขนาดล็อต = 25
  • ขนาดล็อต = 25 / (0.01 / 36.50) = 25 * (36.50 / 0.01) = 25 * 3650 = 91,250 หน่วย (หรือประมาณ 0.91 ล็อตมาตรฐาน)
• ประเมินความเสี่ยงโดยรวมของพอร์ต: เมื่อมีหลายออร์เดอร์เปิดพร้อมกัน มูลค่าต่อพิบรวมช่วยให้เห็นภาพความเสี่ยงทั้งหมดได้ชัดเจนขึ้น

ข้อควรระวังและเครื่องมือช่วยเหลือ

• โบรกเกอร์ส่วนใหญ่มีเครื่องมือคำนวณ Pip Value ในแพลตฟอร์มเทรด หรือเว็บไซต์ให้ใช้ฟรี ใช้ให้เป็นประโยชน์
• มูลค่าต่อพิบที่คำนวณได้มักจะมีทศนิยมหลายตำแหน่ง โบรกเกอร์มักจะแสดงผลหรือคำนวณกำไรขาดทุนโดยปัดเศษเป็นทศนิยม 2 ตำแหน่ง (สำหรับ USD) หรือตามสกุลเงินบัญชี
• มูลค่าต่อพิบจะ ผันผวนเล็กน้อยตามการเปลี่ยนแปลงของราคา โดยเฉพาะในคู่สกุลเงิน Cross หรือเมื่อราคาเปลี่ยนแปลงมาก แต่การเปลี่ยนแปลงนี้มักไม่ส่งผลกระทบสำคัญต่อการบริหารความเสี่ยงในระยะสั้น

การฝึกฝนการคำนวณและเข้าใจแนวคิดของ Pip Value อย่างลึกซึ้ง ไม่ใช่แค่การท่องจำสูตร แต่เป็นการสร้างรากฐานที่มั่นคงให้กับวินัยการบริหารความเสี่ยง ซึ่งเป็นปัจจัยชี้ขาดความสำเร็จระยะยาวในตลาดฟอเร็กซ์ จงให้ความสำคัญกับเรื่องนี้ตั้งแต่เริ่มต้นเทรด!